Hoogeveen, Gereformeerde Bentinckslaankerk

In de tweede Gereformeerde Kerk van Hoogeveen plaatst orgelmaker J.H. van den Brink uit Renkum in 1933 een tweeklaviers pneumatisch kegelladenorgel. In de jaren zestig wordt de speeltafel naar de begane grond verplaatst en de dispositie gemoderniseerd. Bij de overname van de kerk door de Gereformeerde Kerk Vrijgemaakt wordt ook het orgel overgenomen. In 1990 plaatst Sicco Steendam een orgel met twintig stemmen in de stijl van de orgelmaker G.F. Witte. Adviseur hierbij is Pieter Deddens uit Zuidlaren. Het orgel trekt landelijk veel aandacht, wat leidt tot diverse publicaties in orgeltijdschriften. Geert Bierling en Gea Hoven nemen er een cd op. In 2004 wordt er een nieuwe kerk gebouwd en verhuist het orgel mee.

1933
Op 18 juli wordt de tweede Gereformeerde Kerk van Hoogeveen in gebruik genomen. Zie Provinciale Drentsche en Asser courant (14-07-1933), De Standaard (21-07-1933)
Op 22 december wordt een pneumatisch kegelladenorgel in gebruik genomen van de orgelmaker J. H. van den Brink uit Renkum.
Bij de ingebruikname wordt het bespeeld door de organist van de Hervormde kerk in Meppel, Henk Pijlman. De plaatselijke organist G. van der Kooi is adviseur. (06) Zie Provinciale Drentsche en Asser courant (27-12-1933), De standaard (27-12-1933).

Dispositie:

Manuaal I Manuaal II Pedaal
Bourdon 16’ Holfluit 8’ Subbas 16’
Prestant 8’ Viola di gamba 8’ Octaaf 8’
Roerfluit 8’ Celeste 8’  
Octaaf 4’ Fugara 4’  
Quint 3’ Fluit 4’  
Trompet 8’ Woudfluit 2’  
Koppelingen: Manuaal I - Manuaal II; Manuaal I - Pedaal; Manuaal II - Pedaal; tremulant. (01)

hoogev05a.jpg (20238 bytes)
Foto links: Fotonummer 5112. (05)  Rechts: foto van onbekende herkomst.

1934
Joh. C. Slaa wordt benoemd tot organist. Zie Provinciale Drentsche en Asser courant (04-12-1934).

1935
G. van der Kooi wordt benoemd tot eerste organist. Joh. C. Slaa en H. Kombrink zijn vervangend organist. Zie Provinciale Drentsche en Asser courant (12-08-1935).

1943
Op 9 februari gaat een brief naar Reil 'Aan het orgel in de Bentinckslaankerk mankeert iets. De organist kan alles niet gebruiken. Wilt U dit euvel deze week nog verhelpen?' (03)

1962
Het orgel is tot 1962 in onderhoud bij Reil. Het onderhoud wordt op 14 maart per brief opgezegd.  (03)

196x
De speeltafel wordt verplaatst naar de begane grond, op de plek van de diakenbanken.
De tractuur wordt gewijzigd naar elektropneumatisch. De dispositie wordt in neobarokke zin omgebogen. De zwelkast wordt verwijderd. (02) (06)

Dispositie:

Manuaal I C-g"' Manuaal II C-g"' Pedaal C-d'
Prestant 8’ Holfluit 8’ Subbas 16’
Roerfluit 8’ Viola di gamba 8’ Octaaf 8’
Octaaf 4’ Fugara 4’ Bourdon 8'
Woudfluit 2' Quint 3'  
Mixtuur IV Gedekt fluit 2'  
Trompet 8’ Terts 1 3/5'  


Foto uit de jaren vijftig of zestig van de twintigste eeuw door C. van 't Wout uit Wateringen. (01)

1979
Op 1 februari wordt de kerk verkocht aan de Gereformeerd Vrijgemaakte Kerk. (02)

1988/1990:
Men besluit tot de aanschaf van een nieuw orgel. Met de orgelmaker Sicco Steendam wordt op 26 november 1988 een contract getekend voor de bouw van een orgel met twintig stemmen. Het orgel wordt in de stijl van de orgelmaker G. F. Witte gebouwd. Adviseur is Pieter Deddens uit Zuidlaren. De ingebruikname is op 26 oktober 1990. Bij de ingebruikname wordt een boekje gepresenteerd met informatie over het vorige orgel, het ingebruiknameprogramma en het nieuwe orgel.

Dispositie:

Hoofdwerk, C-f3
Prestant 8’ C-klein ais in het front, 80% tin.
Bourdon 16’ C-klein b eiken, rest orgelmetaal, groot octaaf op aparte lade.
Roerfluit 8’ C-B eiken gedekt, rest orgelmetaal.
Octaaf 4’ Orgelmetaal.
Sesquialter D 2 st. Vanaf c1 samenstelling: 5 1/3" - 3 1/5' twee standen.
Fluit 4' Orgelmetaal. Toegevoegd bij de overplaatsing in 2004.
Quint 3’ Orgelmetaal.
Octaaf 2’ Orgelmetaal.
Cornet 3 sterk Vanaf c1 orgelmetaal samenstelling: 2 2/3' - 1 3/5'.
Mixtuur 3-4 sterk Orgelmetaal.
Trompet 8’ B/D Bekers en stevels orgelmetaal.
   
Bovenwerk. C-f3
Prestant 8’ C-F transmissie Hoofdwerk-Prest.  C-klein g in het front 80% tin.
Holfluit 8’ C-B eiken, rest orgelmetaal geheel gedekt.
Gamba 8’ C-B in Holfluit, rest zelfstandig 80% tin.
Salicet 4’ Orgelmetaal.
Roerfluit 4’ Orgelmetaal C-b1 roergedekt, daarboven conisch open.
Nazard 3’ Orgelmetaal, conisch open.
Woudfluit 2’ Orgelmetaal.
Vox Humana 8’ Bekers en stevels orgelmetaal.
- tremulant -  
   
Pedaal. C-d1
Subbas 16’ Eiken.
Octaaf 8’ Orgelmetaal.
Octaaf 4’ Orgelmetaal.
Bazuin 16’ Bekers en stevels orgelmetaal.

Samenstelling van de Mixtuur:
C: 2, 1 1/3, 1
Fis: 2 2/3, 2, 1 1/3, 1
c: 2 2/3, 2, 1 1/3, (1)
fis: (4), 2 2/3, 2, 1 1/3, (1)
c1: 4, 2 2/3, 2, 1 1/3, (1)
fis1: (5 1/3), 4, 2 2/3, 2, 1 1/3
fis2: (8), (5 1/3), 4, 2 2/3, 2, 2
De Mixtuur is in twee standen te gebruiken:
1e stand: de tussen haakjes geplaatste koren spreken niet; 8-voets basis.
2e stand: het gehele register klinkt.

Foto van Wim Kamp zie voor zijn website: http://www.wimkamp.org
Foto: Wim Kamp

1991
Het orgel trekt de aandacht van de orgelwereld. Onderstaand een overzicht van de publicaties.
- Kerk en Muziek 1991-04
- Kerk en Muziek 1992-05: A. Bijvank, Het Steendam-orgel in Hoogeveen.
- de Mixtuur nr. 68 juni 1991: Gerard Verloop, Twee vergelijkbare orgels van een jonge ondernemer.
- Het Orgel 1991 07/08: Jan Jongepier, Het orgel in de Gereformeerde Kerk (Vrijgemaakt) te Hoogeveen.
- Organist en Eredienst 1991-06 Bert Wisgerhof, Nieuw Steendam-orgel in Hoogeveen.
- Orgeldienst 1990-06, Arie Goud, Het Steendam-orgel te Hoogeveen.

1992: Organist Geert Bierling neemt een cd op. (Cover) Zie Reformatorisch Dagblad (13-11-1992).

1995: Organiste Gea Hoven neemt een cd op. (Cover) Zie Reformatorisch Dagblad (12-05-1995).

2004
De Bentinckslaankerk wordt afgestoten. Er wordt een nieuwe kerk gebouwd Het orgel wordt door orgelmaker Sicco Steendam overgeplaatst naar de nieuwe kerk.

Foto: Geert Jan Pottjewijd.

2011
De kerk is in gebruik genomen door Promens Care en dient als huisvesting voor maatschappelijke welzijnsprojecten. (04)

2026

De kerk wordt omgebouwd tot een appartementencomplex. De buitenkant blijft grotendeels gelijk. (08)

Bronvermelding

  1. E-mail 5-8-2010 Aart de Kort.
  2. www: https://reliwiki.nl/index.php/Hoogeveen,_Bentinckslaan_78_-_Bentinckskerk (01-10-2025).
  3. Archief Reil.
  4. www: https://www.herbestemmingkerken.be/ (01-01-2025).
  5. www: https://www.beeldbankhoogeveen.nl/ (01-01-2025).
  6. Brochure: Programma voor de ingebruikname van het nieuwe Steendam-orgel op 26 oktober 1990.
  7. VU-Archief: 669 Gereformeerde Organisten Vereniging (GOV) - Orgelbouwadviescommissie 1-780 Doos 50 333. Hoogeveen, Gereformeerde Kerk, 1955-1957, 1966.
  8. Dagblad van het Noorden 23-01-2026.

 


Ansichtkaarten.