Grolloo Protestantse kerk

In 1903 wordt voor het eerst een orgel aangeschaft, vermoedelijk een harmonium achter een pijpenfront. Johan van Meurs noteert in de jaren '30 dat het een Frans drukwindharmonium betreft. Na een inzamelingsactie volgt in 1949 de ingebruikname van een nieuw instrument door organist Leo Mens. In 1983 plaatst Mense Ruiter het huidige orgel. Dit instrument is in 1934 door Van Leeuwen gebouwd voor de kapel van ‘Licht en Kracht’ in Assen en diende vanaf 1967 in de Jozefkerk. In 2000 voert Mense Ruiter een restauratie uit waarbij alle membranen worden vervangen.

Informatie over de kerk

Opnamen 23 juli maart 2017 Arian van der Mark
 - J.S. Bach (1685-1750) Preludium en fuga in  g-moll BWV 558 (Eén van de kleintjes)
 - Arian van der Mark: Improvisatie The church's one foundation (Liedboek 2013 nr. 968)
 - Arian van der Mark:  Improvisatie In Christ there is no East or West (Liedboek 2013 nr. 969)

1873
Een onderwijzer kan in Grolloo f 50,- meer verdienen als hij ook de functie van voorzanger vervult. Zie Provinciale Drentsche en Asser courant (18-02-1873)
De sollicitanten moeten voorzingen in de kerk. Er wordt gevraagd waarom er nog geen orgel is. De gemeente is financieel in staat om er een aan te schaffen. Misschien kan een vermogend persoon een orgel schenken zoals elders in Drenthe is gebeurd. Zie Provinciale Drentsche en Asser courant (18-03-1873).

1893
Onderwijzer J. van Balkum heeft ontslag genomen als koster en voorzanger. Hij wordt opgevolgd door Rudolf Venekamp. Zie Provinciale Drentsche en Asser courant (06-04-1893).

1903
Aanschaf van een orgel volgens een bericht uit de Provinciale Drentsche en Asser courant van 30 september.

1904
Het kerkbezoek in Grolloo is zeer slecht. Het gemiddelde bezoek over de laatste drie zondagen was drieënhalf. Zie Provinciale Drentsche en Asser courant (30-03-1904).

1925
Er wordt een benefietconcert met zang, viool en orgel op 23 februari voor de oprichting van een ziekenhuis in Assen gehouden. Zie Provinciale Drentsche en Asser courant (21-02-1925).

193x:
Johan van Meurs noteert een Franse drukwindharmonium in zijn dispositiecahier. (09)

Klik op de afbeelding voor een vergroting

1946
Concert met zang, viool en orgel op 14 februari. Zie Provinciale Drentsche en Asser courant (13-02-1946).

1949
Na negen maanden actie komt er een nieuw orgel in de kerk. Het wordt op zondag 23 oktober in gebruik genomen met een bespeling door organist Leo Mens (1879-1960) van de Pieterskerk uit Leiden. Zie Provinciale Drentsche en Asser courant (25-10-1949).

1950
Concert door Paul Molenaar uit Groningen (orgel), mr. H. Hoendervanger uit Assen (viool) en baron Th. Ph. Mackay uit Rolde (zang). Zie Provinciale Drentsche en Asser courant (02-01-1950).

1952
Organist Simon Heimen van der Wal overlijdt op 25-jarige leeftijd. Zie Provinciale Drentsche en Asser courant (20-11-1952).

1953
De kerk van Grolloo bestaat 100 jaar. Volgens het bericht zou er 50 jaar na de bouw van de kerk een orgel zijn gekomen. Dus rond 1903. Zie Provinciale Drentsche en Asser courant (30-09-1953), (01-10-1953).

1973
Dit loze pijpenfront, verbergt waarschijnlijk het door Van Meurs genoemde harmonium of een opvolger daarvan.

Foto: 1973 negatief: B 47889-52 (10)

1975
In de bouwvergadering van 28 oktober van de kerkrestauratie wordt afgesproken om bij de Rijksdienst te informeren of er een overcompleet orgel voor Grolloo beschikbaar is. (08)

1976
Op 29 januari schrijft het Bureau Monumentenzorg aan het Provinciaal College van Toezicht dat de Hervormde Orgel Commissie niet betrokken is bij de orgelplannen van Grolloo. Het plan is in de haast opgemaakt en bevat veel onvolkomenheden.
In de bouwvergadering van 5 april wordt de actie van het vorige jaar herhaald. (08)

1983
Mense Ruiter (MR) plaatst het interim-orgel van de Jozefkerk uit Assen over naar Grolloo. Dit orgel is oorspronkelijk in 1934 gebouwd voor de kapel van "Licht en Kracht" in Assen door orgelmaker van Leeuwen uit Leiderdorp. Na de sluiting van de kapel doet het vanaf 1967 dienst in de Jozefkerk in Assen als noodorgel tijdens de restauratie door de firma Koch van het Van Dam-orgel. Zie De Mixtuur nr. 44 Kroniek (blz. 574).


Foto Geert Jan Pottjewijd Klik op de afbeelding voor een vergroting (04)


Tekening door Jan Vissering (1933-2017) (05)


Dispositie:
Manuaal C-g3 Pedaal C-d1
Bourdon 16' Subbas 16' 
Prestant 8'    
Roerfluit 8'    
Viola da Gamba 8'    
Octaaf 4'    
Woudfluit 2'     
Cornet IV discant    
Mixtuur III bas    
Cor Anglais 8' bas/discant    
Tremolo, Koppel en vaste combinaties P-MF-F. (01)
De discant van de Cor Anglais geeft geen geluid. (04)




Foto's Geert Jan Pottjewijd (04)

1999
MR repareert een mankement in het relais van de speeltafel. (07)

2000
Op 6 september schrijft MR dat ze op 25 augustus hebben geprobeerd een storing te verhelpen. De oorzaak was een poreus geworden balgje. Om dit euvel te verhelpen dient echter veel demontagewerk plaats te vinden. Beter is het alle balgjes in één keer te vervangen.  Deze werkzaamheden zijn uitgevoerd in november. (07)

2001
Tijdens een onderhoudsbeurt constateert MR dat de windmachine in onbalans is en veel olie verbruikt. Vermoedelijk zijn de lagers versleten. Reparatie loont vaak niet. Beter is een nieuwe windmachine aan te schaffen. (07)

2006
In september wordt een voorstel van MR om de Cor Anglais weer bespeelbaar te maken niet uitgevoerd omdat de organisten aangeven dit register zelden of nooit te gebruiken. Ook na reparatie zullen ze het nauwelijks gebruiken. (07)

2015
MR doet op 10 juli opnieuw een voorstel om de Cor Anglais weer bespeelbaar te maken. De stemkrukken zijn zo lastig gangbaar dat stemmen zo goed als onmogelijk is. Ook zijn er veel intonatiegebreken. Het register moet naar de werkplaats worden overgebracht, schoongemaakt en ontdaan van corrosie. Grolloo vraagt of de kosten kunnen worden gedrukt door het inschakelen van een vrijwilliger. MR geeft aan dat dit risico's geeft maar gaat het experiment aan. (07)

2021
De kerk wordt verbouwd om meer ruimte te krijgen voor culturele activiteiten. Naar schatting is een bedrag van EUR 40.000,- nodig om deze verbouwing te realiseren.
De voorste bankenrijen worden verwijderd. (06)

Bronvermelding:

  1. E-Mail van Jaap Brouwer d.d. 29-12-2002
  2. www: http://reliwiki.nl/index.php/Grolloo,_Hoofdstraat_19_-_Dorpskerk (12-12-2024)
  3. Tijdschrift: de Mixtuur 44 december 1983 Kroniek
  4. Bezoek kerk op vrijdag 12 februari 2016
  5. Archief Jaap Brouwer
  6. Contactbrief 145 - Verzamelblad voor Kerkkaartenverzamelaars
  7. Archief Mense Ruiter
  8. Drents Archief: 0913 Archief van de afdeling Monumentenzorg van de provincie Drenthe 729 Grolloo, Hoofdstraat 19 en 21 (pastorie en NH kerk); 1974-1980
  9. Boek: Jaap Brouwer: Johan van Meurs - Een studie over een pionierend orgeladviseur
  10. www: http://www.kerkeninbeeld.nl (12-12-2024)


Foto's Geert Jan Pottjewijd (04)